Monteverdi at his best

Gary Tomlinson jako klucz do swojego tekstu wybrał fragment listu Monteverdiego z 1633 roku adresowanego prawdopodobnie do Giovanniego Battisty Doniego. Fragment ów dotyczy zmagań kompozytora z kwestią odpowiedniego naśladownictwa uczuć w muzyce, z którym borykał się zwłaszcza, kiedy komponował Lament Ariadny. Monteverdi pisze: „ho provato dicco la gran fatica che mi bisognò fare in far … Continue reading Monteverdi at his best

Advertisements

Così fan tutte: opera oparta na faktach

Polzonetti odnajduje prawdopodobne źródło dla konceptu leżącego u podstaw libretta Da Pontego, obnaża mechanizmy satyry uderzającej w pseudonaukową teorię magnetyzmu zwierzęcego i pokazuje, w jaki sposób opera Mozarta rezonuje z głośną sprawą romansu młodej żony wpływowego bankiera Guillaume’a Kornmana.  Pierpaolo Polzonetti, Mesmerizing Adultery: "Così fan tutte" and the Kornman Scandal, „Cambridge Opera Journal”, t. 14, … Continue reading Così fan tutte: opera oparta na faktach

Niepokorne dźwięki w późnych mazurkach Chopina

Lawrence Kramer słucha Mazurków op. 59 Fryderyka Chopina z perspektywy Baudelaire’owskiego dandysa, którego estetyka opiera się na afirmacji tego, co sztuczne i odrzuceniu tego, co naturalne. Niepokorne dźwięki, które odzywają się w kluczowych punktach ich partytur, ujawniają prawdziwą dyspozycję na pozór tylko niewinnych mazurków.  Lawrence Kramer, Chopin's Rogue Pitches: Artifice, Personification, and the Cult of … Continue reading Niepokorne dźwięki w późnych mazurkach Chopina

O beethovenowskiej arii, która wypadła z obiegu

Nicholas Mathew błyskotliwie analizuje arię, w której bohater najpierw narzeka na życie bez pieniędzy, później ożywia się na myśl o bogactwach, a na koniec wychwala potężną siłę pieniądza. Nicholas Mathew, Out of Circulation Beethoven, ‘Hat man nicht auch Gold beineben’ (Rocco), Fidelio, Act I, „Cambridge Opera Journal", Volume 28, Issue 2 (Special Issue: Remaking the Aria), … Continue reading O beethovenowskiej arii, która wypadła z obiegu

Światło we mgle

Pamięci Profesora Michała Bristigera W łonie romantyzmu wykształciły się dwie idee: oderwana od spraw ziemskich i zajęta swoimi sprawami muzyka absolutna oraz zapatrzony (i zasłuchany) w ziemski krajobraz muzyczny pejzaż. Stąd bierze się estetyczna łamigłówka, która wymaga rozstrzygnięcia: skoro muzyka instrumentalna zawiera się w samych tylko dźwiękach, jakimi środkami wkrada się do niej element wizualny? … Continue reading Światło we mgle

Chopin nie tańczył kujawiaka

W Święto Niepodległości warto znaleźć chwilę do namysłu nad naszą narodową tożsamością. Okazję do tego daje nam Halina Goldberg, której książka O muzyce w Warszawie Chopina  ukazała się w tym roku po polsku nakładem Narodowego Instytutu Fryderyka Chopina. Nie o książce chcę tutaj jednak pisać, ale o artykule opublikowanym w wiosennym numerze „19th-Century Music”. Goldberg … Continue reading Chopin nie tańczył kujawiaka

Muzyka telegraficzna

Trudno o bardziej adekwatną lekturę na dzień zaduszny niż artykuł o telegrafie. W latach 40. XIX w. telegraf zagościł na dobre w powszechnej świadomości europejczyków i amerykanów. O ile jego fizyczna obecność w przestrzeni publicznej była faktem, o tyle wiedza na temat zasady jego działania nie była szeroko rozpowszechniona. Nieznajomość tej zasady sprawiła, że odgłos grającego … Continue reading Muzyka telegraficzna

Odpominanie Avisona

Do odkrywania zapomnianych kompozytorów i repertuarów zdążyliśmy już przywyknąć. Pora więc na odpominanie. W swoim artykule Simon D.I. Fleming postanowił nie tyle przypomnieć o twórczości Charlesa Avisona, ile dowieść, że w istocie nigdy nie była zapomniana. Simon D. I. Fleming, The myth of the forgotten composer—the posthumous reputation of Charles Avison, “Early Music”, Vol. 44, Num. … Continue reading Odpominanie Avisona

Cukierkowa rewolucja obyczajowa

Ostatnia opera Berlioza Béatrice et Bénédict oparta na szekspirowskiej komedii Wiele hałasu o nic na pierwszy rzut ucha poziomem słodyczy zdaje się niebezpiecznie zbliżać do lukrowanego pączka z przesłodzonym nadzieniem. Tryb mollowy na kartach partytury gości rzadko, pełniąc funkcję analogiczną do kropli spirytusu w pączkowym cieście. Jak kropla alkoholu zapobiega nasiąknięciu pączka tłuszczem, pozwalając ciastku zachować … Continue reading Cukierkowa rewolucja obyczajowa

Ucho Debussy’ego

Ucho van Gogha stało się ciekawe głównie dlatego, że zostało odcięte, ucho Debussy’ego przeciwnie, interesuje dlatego, że zostało na swoim miejscu. Alexandra Kieffer nie przygląda się muzyce od strony jej komponowania ani wykonywania. Interesuje ją muzyka jako przedmiot słuchania i słyszenia. Także kompozytor jest dla niej przede wszystkim słuchaczem. Alexandra Kieffer, The Debussyist Ear: Listening, … Continue reading Ucho Debussy’ego